Vì sao máy Cờ Vây trên SynerWorlds không mạnh như máy Cờ Tướng và Cờ Vua?

Nếu bạn đã từng đấu với máy cấp 12 ở Cờ Tướng hoặc Cờ Vua trên SynerWorlds, hẳn bạn biết cảm giác gần như không có cửa thắng. Nhưng sang Cờ Vây, một kỳ thủ khoảng 3 dan nghiệp dư đã có thể thắng máy ở cấp cao nhất. Không phải chúng tôi "nương tay" với Cờ Vây — khác biệt nằm ở công nghệ engine và ở phần cứng mà engine được phép dùng.

Hai trường phái engine hoàn toàn khác nhau

Máy Cờ Vua và Cờ Tướng dùng Stockfish và Fairy-Stockfish. Chúng tìm kiếm theo thuật toán alpha-beta, kết hợp một mạng nơ-ron nhỏ tên là NNUE để định giá thế cờ. NNUE được thiết kế để tính tăng dần theo từng nước đi nên cực kỳ rẻ: một CPU bình thường cũng duyệt được hàng triệu thế cờ mỗi giây. Kể cả khi phải chạy trong trình duyệt (được biên dịch sang WebAssembly), chúng vẫn thừa nhanh để đạt sức mạnh siêu phàm.

Máy Cờ Vây dùng KataGo — một trường phái khác hẳn. KataGo tìm kiếm theo cây Monte Carlo (MCTS), và "trực giác" của nó là một mạng nơ-ron lớn phải chạy cho mọi nút tìm kiếm: mạng cho biết nước nào đáng thử trước và ai đang chiếm ưu thế. Trực giác này rất mạnh, nhưng mỗi lần hỏi mạng tốn kém hơn một lần định giá NNUE rất nhiều lần.

GPU chính là sân nhà của KataGo

Trên máy tính cài đặt, KataGo phát huy sức mạnh nhờ card đồ họa (GPU) qua các backend CUDA, TensorRT hoặc OpenCL. GPU tính hàng nghìn thế cờ song song trong cùng một mẻ, giúp KataGo đạt hàng chục nghìn lượt duyệt mỗi giây với những mạng nơ-ron lớn nhất. Chính nhờ GPU mà KataGo bản đầy đủ mạnh hơn cả kỳ thủ chuyên nghiệp hàng đầu thế giới.

Trên trình duyệt web: chỉ còn CPU

Trang web không được phép dùng GPU theo cách đó. Bản KataGo mà SynerWorlds đóng gói chạy hoàn toàn bằng CPU (backend Eigen, biên dịch sang WebAssembly), dùng tối đa 8 luồng của CPU, với một mạng gọn nhẹ ký hiệu b10 — và tự hạ xuống mạng b6 nhỏ hơn nữa trên máy yếu.

Công nghệ WebGPU mới cho phép trình duyệt tính toán trên GPU đã bắt đầu xuất hiện, nhưng KataGo chưa có backend WebGPU chính thức, nên chưa thể mang sức mạnh GPU lên web được. Hệ quả: số lượt duyệt mỗi giây của bản web chỉ bằng một phần nhỏ so với một máy tính có GPU rời.

Thêm hai giới hạn nữa

Thứ nhất, bàn cờ 19×19 có khoảng 250 nước đi hợp lệ mỗi lượt, so với khoảng 35 của cờ vua. Cùng một ngân sách tìm kiếm bị "pha loãng" hơn nhiều, và ván cờ vây cũng dài hơn hẳn.

Thứ hai, chúng tôi đặt trần thời gian cho từng cấp độ để ván đấu luôn mượt mà: ở cấp 12, máy có tối đa 15 giây cho một nước đi. Hết giờ là phải đi — phần cứng mạnh đến đâu cũng không được nghĩ thêm.

Vậy cấp 12 Cờ Vây mạnh cỡ nào?

Vào khoảng 3 dan nghiệp dư. Tức là vẫn đủ sức làm thầy cho hầu hết người mới và người chơi phong trào, nhưng chưa phải "quái vật" như hai người anh em của nó. Chúng tôi ghi nhãn cấp độ theo đúng sức mạnh thật, và viết bài này để bạn hiểu rõ vì sao có khoảng cách đó.

Khi WebGPU đủ chín, hoặc có giải pháp máy chủ GPU hợp lý về chi phí, khoảng cách này mới thu hẹp được. Còn hiện tại, ưu tiên của SynerWorlds vẫn là: miễn phí, mở lên chơi ngay trên mọi thiết bị — và nói thật về giới hạn của mình.